Spoljnopolitički odbor Evropskog parlamenta (AFET) usvojio je izvještaj o Crnoj Gori izvjestioca Marjana Šareca.
Kako piše portal Radio-televizije Crne Gore, u izvještaju usvojenom sa 56 glasova za, 7 protiv i 10 uzdržanih, predstavnici Evropskog parlamenta pozdravljaju stabilan napredak Crne Gore u reformama vezanim za EU, osnažen ambicijom da se pregovori završe do kraja 2026. godine, pišu Vijesti.
Ističu i težnje Crne Gore da do 2028. godine postane 28. članica EU.
Ukazujući na široku podršku građana Crne Gore evropskom putu zemlje, predstavnici Evropskog parlamenta ohrabruju sve političke aktere da ostanu fokusirani i održe zamah zemlje ka uspješnom završetku pristupnih pregovora.
Izvjestilac Evropskog parlamenta za Crnu Goru Marjan Šarec rekao je da je pred Crnom Gorom izuzetno zahtjevna godina.
“Vrijemena je malo, ali posla ima puno. Ovaj izvještaj treba da posluži i kao priznanje dosadašnjem napretku i kao ohrabrenje za naredni period. Prije svega, treba ga shvatiti kao poziv svim zainteresovanim stranama na mudrost i odgovornost, kako manje kontroverze ne bi zasjenile – ili isključile – šire strateške ciljeve”, istakao je Šarec.
Pored tehničkih reformskih kriterijuma, poslanici Evropskog parlamenta ističu da strateška evropska orijentacija i nepokolebljiva posvećenost crnogorskih političkih predstavnika samostalnoj državnosti ostaju ključni politički kriterijumi u procesu pristupanja zemlje EU, prenose Vijesti.
U izvještaju se pozivaju sve nacionalne vlasti da osiguraju da političke razlike ne odlažu usvajanje i provedbu reformi koje se odnose na EU. On ističe da zaštita strateškog cilja članstva u EU mora ostati zajednički nacionalni prioritet iznad “partijskih interesa” i poziva crnogorski parlament i vladu da spriječe da politika identiteta skreće pažnju sa dnevnog reda EU.
U usvojenim kompromisnim amandmanima, europarlamentarci pozivaju na brže imenovanje sudija, koristeći procedure zasnovane na zaslugama i transparentnosti, bez političkog uticaja, uključujući imenovanja u Ustavni sud i Sudsko-tužilačko vijeće.
Ozbiljna zabrinutost izražena je kontinuiranim kašnjenjem u imenovanju sudija Ustavnog suda, “pri čemu postoji opasnost od podrivanja punog funkcionisanja jedne od ključnih institucija za zaštitu vladavine prava i integracije u EU”.
Poslanici ističu zabrinutost zbog usvajanja izmjena i dopuna Zakona o unutrašnjim poslovima i Zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost (ANB) i pored oštrih kritika opozicije i civilnog društva, te pozivaju na transparentne procedure i iskrenu saradnju i konsultacije, posebno o svim zakonima koji se tiču procesa evropskih integracija, sa svim relevantnim akterima, uključujući i Evropsku pravnu ekspertizu, pišu Vijesti i opozicija.
U izvještaju se ističe važnost mjerljivih i trajnih rezultata u provođenju reformi, posebno u pravosuđu, vladavini prava i upravljanju javnim finansijama. Borba protiv organizovanog kriminala i korupcije, kao i zabrinutost za slobodu medija i civilno društvo, takođe ostaju čvrsto na dnevnom redu.
Evropski parlament takođe poziva na intenziviranje reformi, posebno u poglavljima 23 i 24, kao i pravosnažne presude u slučajevima korupcije na visokom nivou i organizovanog kriminala.
Poslanici Evropskog parlamenta pozdravljaju čvrsto i potpuno usklađivanje Crne Gore sa zajedničkom spoljnom i bezbjednosnom politikom EU, uključujući restriktivne mjere EU protiv Rusije. Ističu da Crna Gora, kao najnaprednija zemlja kandidat, treba da nastavi da igra konstruktivnu i stabilizujuću ulogu u regionu Zapadnog Balkana.
Izvještaj izražava ozbiljnu zabrinutost zbog kontinuiranog i intenziviranog zlonamjernog stranog uplitanja, hibridnih prijetnji i kampanja dezinformacija od strane aktera iz trećih zemalja. Oni imaju za cilj podrivanje demokratskih institucija Crne Gore, društvene kohezije i njene strateške orijentacije ka EU, kažu predstavnici Evropskog parlamenta, a posebno ističu zlonamjeran uticaj Kine, Rusije i Srbije, prenose Vijesti.
Izvještaj o Crnoj Gori trebalo bi da bude usvojen u formi rezolucije Evropskog parlamenta na junskoj plenarnoj sjednici u Strazburu.
